Mình cần cảm thấy mình lạc hậu, trước khi ai đó khiến mình cảm thấy mình lạc hậu
và cách để mình bớt lạc hậu
Chào bạn,
Bạn đã lên kế hoạch cho năm mới chưa?
Còn mình, năm 2025, mình muốn tập trung vào việc học tập, thực hành và chia sẻ những điều mới mẻ tới mọi người. Lí do? Vì mình đã có một năm 2024 đủ chậm để nhận ra rằng:
mình cần cảm thấy mình lạc hậu, trước khi ai đó khiến mình cảm thấy mình lạc hậu.
“Khi ai đó khiến mình cảm thấy mình lạc hậu”. Mình có cảm giác mình lạc hậu dã man khi mình đứng giữa một thành phố với rất nhiều cửa hiệu hay và lạ, nhưng lại toàn bằng tiếng Trung, và mình thì lơ nga lơ ngơ không hiểu gì, không thể giao tiếp được. Trong khi đó, xung quanh mình có rất nhiều người đã học và thành thạo ngôn ngữ này, dù không phải người bản địa.
Do đó, mình đã quyết định tự học tiếng Trung.
Bạn đã thử học tiếng Trung bao giờ chưa? Nó khó khủng khiếp phải không? Việc một người quen mặt chữ Latinh học mặt chữ tượng hình vốn đã rất khó rồi.
Nhưng vì sao những người xung quanh mình vẫn học được tiếng Trung?
Ngồi uống sữa trầm tư một hồi, mình nghĩ câu chuyện không nằm ở tiếng Trung khó. Câu chuyện nằm ở cách mình học tiếng Trung.
Mình thường học vào lúc 11h đêm, trước khi đi ngủ, và nằm học
Mình chỉ đọc lướt từ mới và chưa bao giờ ôn tập
Mình học một mình và không có người cùng thực hành
Mình chỉ học trên app, chưa từng tự viết một từ tiếng Trung nào
Mình kiểu, đã học chậm, không có người học cùng, lại còn lười. Kết quả chắc chắn bằng không luôn.
Không ổn. Lúc này, mình thử lên kiếm một khoá học về cách học trên Coursera xem (mình chọn Coursera vì công ty mình mới cấp tài khoản nên mình được lên học thoải mái). Và mình đã chọn khoá:
“Mindshift: Break Through Obstacles to Learning and Discover Your Hidden”
tạm dịch là
Cú quật mạnh giúp trí óc vượt rào: Vượt qua những rào cản trong tư duy và khai phá tiềm năng của bạn
Nghe hơi awkward với người không tin vào những khoá học kiểu như “tôi sẽ thay đổi tư duy của bạn” như mình. Nhưng mình đã bị óc quật thật! Mình quyết định note lại một số ý có ý nghĩa với mình, mình tin sẽ giúp bạn học dễ hơn, học tốt hơn, thích học hơn và ghi nhớ tốt hơn bất cứ môn nào bạn muốn học.
Và những kiến thức bạn học và ghi nhớ sẽ giúp bạn sẵn sàng tham gia vào những cuộc thi Óclympic của cuộc đời.
(hi hi mình chơi chữ chữ Óc hay hong nếu hay hãy khen mình nhé : D)
OK bắt đầu nào! À trước tiên thì yên tâm nhé mình học xong rồi =))))
OK bắt đầu nào! Tóm tắt cực mạnh “Cú quật mạnh giúp trí óc vượt rào: Vượt qua những rào cản trong tư duy và khai phá tiềm năng của bạn.”
Ở gần cuối có trick ghi nhớ đấy đừng bỏ lỡ nha.
🧠 Cú quật số 1: Làm lâu chưa chắc bằng học rộng
Bản chất 1 công việc mình làm nó trong 6 tháng, hay 6 năm không khác nhau và không làm tăng skill của mình, nếu mình không trau dồi nó theo những cách khác nhau.
Giả sử tuần trước mình viết một bài, tuần này mình viết tiếp một bài mới, tuần sau nữa và nữa nữa vẫn vậy trong vòng 6 năm. Cứ cho là trăm hay không bằng tay quen đi. Nghĩa là mình có thể viết nhanh hơn sau 6 năm cày cuốc. Nhưng không chắc hay hơn.
(Thực tế là không hay hơn. Mình đã đọc lại những bài viết trong vòng 6 năm qua của mình và thấy đều gặp chung một vấn đề. Mình sẽ dành riêng một bài viết nói về vấn đề này sau nhá. Tạm gọi là vấn đề về “cấu trúc bài viết”).
Kì lạ là mình nhận ra vấn đề này sau khi học cách xào rau.
Ví dụ: Các loại rau sẽ mềm ngon, có màu sắc đẹp hơn khi bạn chần chúng trước khi xào. Cái gì cũng vậy, có sự chuẩn bị đúng cách trước khi vào việc sẽ “ngon” hơn. Như khi viết, để người đọc công nhận họ cần giải pháp của mình, mình sẽ “chần” cái vấn đề trong nước “sôi sùng sục” trước, cho nó “nhức nhối, ngứa ngáy” trước.
Vậy nên mình đã tâm niệm: học bất cứ thứ gì bạn thích, chắc chắn có lúc dùng.
Mình xin phép quote lại một câu nói của Adam Khoo được nhắc tới trong khoá học (và cũng được nhắc đến bởi nhiều người nổi tiếng), câu nói này khiến mình tin hơn vào việc: học bất cứ thứ gì bạn thích, chắc chắn có lúc dùng.
most opportunities come disguised as problems, it’s important for us to know what they are and what they look like.
tạm dịch là
hầu hết các cơ hội có vẻ trông không giống như là các cơ hội. Các cơ hội ẩn giấu dưới hình hài là các vấn đề. Và chúng ta luôn có những vấn đề. Nói cách khác, tất cả chúng ta đều có những cơ hội bị ẩn giấu. Điều quan trọng là chúng ta có nhìn thấy nó hay không.
» Hãy học. trước tiên phải tin vào việc học của mình có ý nghĩa trong bất cứ sự kiện nào trong cuộc đời mình. Sau đó mình sẽ thích học hơn, và học nhiều thứ đa dạng hơn. Có thể học chậm cũng được. Học chậm cũng giúp bạn thấy được những điều mà người học nhanh đã bỏ lỡ. Hãy học. Hãy học. Hãy học. 🙏️️️️️️
Một bài viết rất hay về chủ đề Tầm quan trọng của việc Biết Nhiều và Hiểu Rộng các bạn có thể đọc thêm tại đây.
🧠 Cú quật số 2: Mình sẽ học tốt nhất nếu kiến thức được trình bày theo cách mình thích
Làm thế nào để ghi nhớ tất cả những gì mình đã học? Làm thế nào để nhớ 100 từ tiếng Trung trong một tuần?
Khó phết =)))) Mình chưa làm được. Chắc mình sẽ ghi vào list cược cho lần tới. Học 100 từ tiếng Trung trong một tuần.
Nếu cần làm điều đó thật, mình sẽ thử các cách ghi nhớ mà các “vận động viên ghi nhớ - memory athlete” đã sử dụng.
Association (Liên tưởng): Nghe không hề xa lạ. Hồi nhỏ học tiếng Anh cô giáo mình dạy White - đọc giống khoai - hãy nhớ củ khoai có màu trắng là nhớ được từ white.
Memory Palace (Cung điện ký ức): Nghe rất mĩ miều nhưng xem video của Nelson Dellis thì hiểu ngay. Để nhớ được một list danh sách mua đồ dài, anh ấy gắn các món đồ trên list với các địa điểm trong nhà để gợi nhớ. VD, ở bếp bột đổ vương vãi trên bàn, ở phòng khách cuộn giấy vệ sinh lăn lóc, trong nhà vệ sinh một quả chanh đã bị vắt kiệt,… Nhà là nơi mình đã sống ở đó và nhớ mọi ngóc ngách, gắn những điều mình cần ghi nhớ vào từng ngóc ngách đó để dễ dàng “recall” ~ gợi nhớ, gọi tên.
Chunking (chia nhỏ): Giả sử để nhớ từ [好]. Chúng ta chia nhỏ thành 2 phần, phần trước có nghĩa là wife - vợ, phần sau có nghĩa là child - em bé. Ở TQ, việc có em bé được coi là một việc tốt và em bé thì chắc chắn là đi ra từ bụng Mẹ rồi. Vậy nên ghép 2 chữ lại ta có từ good - tốt = hǎo [好]. Minh hoạ như hình dưới đây:
Liên tục ôn lại: Chúng ta thường hiểu lầm rằng chỉ cần ôn đi ôn lại là có thể nhớ, hoặc chỉ cần hiểu là có thể nhớ. Thực tế, việc hiểu và ôn đi ôn lại có mức độ quan trọng như nhau.
https://www.idorecall.com/ sẽ giúp bạn ôn luyện lại những kiến thức đã học thường xuyên bằng Flash card đấy.
Bạn có thể tìm thấy nhiều cách ghi nhớ hơn ở đây nha, và đừng quên chọn lấy một cách mình thích nhé. 👉️️️️️️ Nelson Dellis - a memory athlete !
🧠 Cú quật số 3: Phân tán tư tưởng cũng là đang… học
Hồi đi học, các bạn có bao giờ bị mắng là: “học hành phân tán tư tưởng chẳng tập trung gì cả” không? Mình thì có, lớp đang học lịch sử nhưng đầu thì cứ mơ tưởng mấy bộ phim oánh nhau trên TV. Lớn lên mới biết, phân tán tư tưởng cũng là đang học!
Mà còn là cách học xịn là đằng khác!
Theo thuật ngữ xịn xò thì cách học này được gọi là Defuse Mode (chế độ phân tán) - là khi não chúng ta bật chế độ chill chill, không tập trung vào đâu cả, mỗi chỗ hoạt động một tí, các nơ-ron thần kinh cũng “tung tăng chạy nhảy từ nhà bạn này sang nhà bạn kia”, từ đó mà kết nối các ý tưởng lại với nhau. Việc kết nối này có thể mang tới những giải pháp bất ngờ cho những vấn đề chúng ta suy nghĩ bấy lâu nay.
Bên cạnh Defuse Mode, chúng ta cũng có Focused Mode (chế độ tập trung) - là khi não chúng ta nghiêm túc, tập trung cao độ, các nơ-ron thần kinh chủ yếu hoạt động theo một hướng cụ thể và có tổ chức. Vì tập trung cao độ vào một mục tiêu nhất định, do đó, não bộ sẽ duy trì sự hoạt động có chủ đích để tìm được giải pháp cho vấn đề cụ thể.
Một ví dụ điển hình cho hiệu quả của chế độ phân tán chill chill là câu chuyện của nhà khoa học Ác-si-mét (Archimedes). Ông đã phát hiện ra lực đẩy Ác-si-mét khi đang tắm (chứ không phải trong phòng thí nghiệm).
Vậy nên việc nghỉ ngơi khi học cũng rất quan trọng. Xác định mục tiêu - học - ôn bài - nghỉ ngơi - học… Nghỉ ngơi sau khi học những kiến thức khó nhằn có thể giúp bạn tìm ra cách ghi nhớ chúng tốt hơn.
“Thần chú” cho năm mới: Đảm bảo rằng mình cần cảm thấy mình lạc hậu, trước khi ai đó khiến mình cảm thấy mình lạc hậu. Không ngừng cải thiện và học tập. Liệu việc mình đã làm hôm nay có giống với việc mình đã làm năm ngoái không, và điều gì mình có thể làm khác đi, điều gì mình có thể thay đổi. Nó sẽ trở nên tốt hơn, nó sẽ thay đổi.
#wotn #wotnalumni #viettiepsuc
Đỉnh đỉnh đỉnh